Skip to content

Filtreleme Seçenekleri
Metin :
Arama Kriteri :
Bölge/ülke :
Ürün Grubu/Ürün :
Haber Türü :
Favorilerim:
 

2019’da global PE pazarları: Buzdağının sadece görünen kısmı mı yaşandı?

Esra Ersöz - eersoz@chemorbis.com
  • 20/12/2019 (10:54)
Asya, Avrupa, Türkiye ve Afrika’nın PE piyasaları, 2019 yılının ikinci yarısını çoğunlukla düşüş eğilimli geçirmelerinin ardından, son çeyrekte 10 yılın en düşük fiyatlarını gördü. Piyasalar böylesi düşük rakamları en son 2009 yılında gördüğünde, bunu uzun bir yükseliş eğilimi izlemişti. PE piyasalarının yavaş yavaş toparlandığı şimdilerde, akıllara son güçlenişin 10 yıl önce olduğu gibi sürdürülebilir olup olmayacağı geliyor. Yoksa PE piyasalarının üzerindeki gölge 2020’de de kalkmayacak mı?

Tedarik fazlasıyla mücadele

Hiç şüphesiz, 2019 yılında tedarik fazlası dünya genelindeki PE piyasaları üzerinde ağır bir baskı yarattı. Amerikan PE, kendisi için önemli bir ihracat rotası olan Çin pazarını kaybettikten sonra, ilk olarak Güney Amerika’ya yoğun bir giriş yaptı. Kalan mallar Güneydoğu Asya, Avrupa, Türkiye ve Afrika’ya akın ederken; söz konusu bölgelerde fiyatları 10 yılın en düşük seviyelerine çekti.

İstatistikler, 2019 yılının ilk 10 ayında ABD’den PE ihracatlarının halihazırda 8 milyon tonu aşarak rekor tazelediğini ortaya koyuyor. ABD’li üreticilerin yılın son çeyreğinde agresif şekilde stok boşalttığı düşünülürse, ihracatın yıllık bazda %20’yi aşkın bir artışla seneyi sonlandırması muhtemel görünüyor.

ABD’de PE üretimi artmaya devam ediyor. Öyle ki LyondellBasell, Formosa ve Sasol’un faaliyete geçireceği yeni hatlar toplam 1,5 milyon tonun üzerinde bir ilave kapasiteye işaret ediyor. Bunların yanı sıra, etandaki arz fazlası ekseninde daha fazla PE tesisi inşa ediliyor. Diğer deyişle, ABD’den PE ihracatı ilerleyen yıllarda da artacak.



* Tam boyutlu görünüm için görseli üzerinde sağa tıklayarak yeni sekmede açınız.

Her şey Amerikan PE’den mi kaynaklandı?

Sadece Amerikan PE’nin cazip fiyatlarla kendine global pazarlarda yer araması değil, aynı zamanda Asya’daki yeni kapasiteler de önde gelen bölgelerdeki arz fazlasını pekiştirmiş bulunuyor.

Üçte ikisi Çin’de olmak üzere 10 milyon ton kapasite yolda

Çin’in 2019’da PE üretimine 5 milyon tonun üzerinde ekleme yapması bekleniyordu. Ülkede 2020’de de 3 milyonun üzerinde yeni kapasitenin faaliyete geçmesi planlanıyor.

Rusya yaklaşık 2 milyon tonluk yeni bir PE kapasitesini faaliyete geçirmeyi planlıyor. Malezya da, 2020 yılı içinde 1 milyon tondan fazla PE kapasitesi eklemiş olacak.

Bu yeni PE tesislerinin faaliyete geçiş aşamalarında bazı gecikmeler yaşanmış veya yaşanacak olabilir. Ancak ticari üretime geçmeleri uzun zaman almayacaktır.

Arz, global talebin önüne geçmeye devam edebilir

2019’da, tedarik talebin açık ara önüne geçti, bu durum da 2008 krizinden bu yana görülmeyen fiyatları beraberinde getirdi. Bahsi geçen tablo 2020’de de değişmeyebilir. Talep arz fazlası, yeni kapasiteler ve globalde yavaşlayan ekonomik büyüme ekseninde durgun kalabilir.

Her ne kadar Çin’e Amerikan PE ihracatında kısmen vergi muafiyeti sağlayan son ticari ateşkes pazar koşullarının normalleşeceğine ve talebin canlanacağına ilişkin bazı umutları yeşertse de, piyasalar temkini elden bırakacağa hiç benzemiyor.

PE, ticari ateşkes sonuç verirse iyileşecek mi?

Çin kapılarını ABD’den PE ithalatına tamamen açsa dahi, tedarik baskısının hafiflemesi beklenmiyor.

Büyüyen yurtiçi kapasitelere ek olarak, bu kez Çin’in ithal PE piyasasını domine eden ABD’li ve Orta Doğulu tedarikçiler arasındaki rekabet kızışacak. Böylesi bir durumda, fiyatlar gerilemeye devam edebilir ve PE tedarikçilerini daha iyi netback elde edebilecekleri alternatif pazarlar aramaya itebilir.

PE ihracatçıları için en cazip pazar hangisi olacak?

Asyalı PE tedarikçileri, halihazırda nafta bazlı üretim yapmaları ve 2019 boyunca peş peşe gerileyen fiyatlar neticesinde zayıf marjlarla karşı karşıya kaldı. Benzer faktörler Avrupa üzerinde de baskı kurdu; ancak bu bölgede pazar dinamikleri daha doymuş ve dengeli olduğundan PE üreticileri için hala pozitif marjlar söz konusuydu.

Bu sebeplerle, Avrupa’ya PE ihracatı artabilir. Zira tedarikçiler 2020’de daha yüksek netback elde etmek ve buradaki pazar paylarını artırmak isteyebilirler.

PE piyasalarında ezber bozuluyor

PE talebinin büyümesi beklense de, 10 yıl öncesinin aksine, gelecek sene arz fazlasını ekarte edebilecek boyutta bir büyüme öngörülmüyor. Dolayısıyla, ticari rotalar yön değiştirirken, rekabet kızışacak ve oyuncuların değişen pazar dinamiklerine çok dikkat etmeleri gerekecek.
Ücretsiz Deneyin