ABD gemilerine ek ücretler Çin limanlarını tıkadı; Çin çıkışlı navlunlar sıçradı

Çin kıyılarındaki gemi sıkışıklığı, ticaret savaşının denizlere sıçramasından sonra bu yıl en yüksek seviyesine ulaştı. Zira hem ABD hem de Çin gemilere ek ücret uygulamaya başladı. Çin çıkışlı navlun oranları da geçen hafta özellikle Batı Avrupa ve ABD Doğu Kıyısı’na yönelik hatlarda keskin şekilde yükseldi. Ancak piyasa uzmanları bu artışın kalıcılığını tartışmalı buluyor.

Çin limanları tıkandı

Hem ABD hem de Çin tarafından uygulanan yeni liman ücretleri global nakliye görünümüne yeni belirsizlikler eklerken, Çin limanlarında yoğunluğu artırdı.

Bloomberg, Kpler verilerine atıfta bulunarak, emtia gemileri için ortalama bekleme sürelerinin 19 Ekim’de sona eren haftada bir önceki haftaya kıyasla %17 artarak 2,66 güne yükseldiğini bildirdi.

En uzun gecikmeler Dongjiakou ve Yantai limanlarında görüldü; zira gemi sahipleri Rizhao’daki terminallerin işletmecilerine yönelik yeni ABD yaptırımları ve ücret maruziyeti konusundaki belirsizlik nedeniyle limanlara girişlerini erteledi. Uzayan tıkanıklığın, ham petrol ve dökme yük sevkiyatlarının yanı sıra konteyner bazlı kimyasal ihracatlarını da yavaşlatarak tedarik zincirlerine yayılması bekleniyor.

Global navlun fiyatları, haftalar süren düşüşün ardından toparlandı

Freightos dört haftalık düşüşün ardından Global Konteyner Navlun Endeksi’ni yukarı yönlü revize etti. Ancak, fiyatlar halen 2023 sonlarında, Kızıldeniz krizi öncesinde görülen en düşük seviyelerde seyrediyor.

Drewry de 17 haftalık düşüşün ardından geçen hafta Dünya Konteyner Endeksi’ni %2 artırdı. Her iki endeksteki yükseliş de esas olarak Çin çıkışlı rotalardaki artışlardan kaynaklandı.

Freightos: Çin - ABD Doğu Yakası hattı en çok yükselen rota oldu

Freightos’a göre, bu rota geçen hafta diğerlerine kıyasla en büyük artışı gördü. Bu artış, taşıyıcıların Altın Hafta tatili döneminde askıya aldıkları kapasitenin büyük kısmını yeniden devreye almalarına rağmen gerçekleşti.

Bu arada, Drewry Şanghay’dan ABD’nin Doğu ve Batı Kıyısı’na olan hatlarda endeksi geçen hafta %1 artırdı, ancak bu hafta taşımacılar tarafından uygulanan genel oran artışları (GRI) nedeniyle daha büyük oran artışları bekliyor. Drewry de, Şanghay çıkışlı rotalarda ABD Doğu ve Batı Kıyısı hatlarında endeksi %1 artırdı, ancak taşıyıcıların uyguladığı genel oran artışlarının (GRI) etkisiyle bu hafta daha güçlü artışlar bekliyor.

Çin - Batı Avrupa oranları da yükseldi

Xeneta, taşımacıların Ağustos sonundan bu yana Uzak Doğu-Kuzey Avrupa rotasında gemi kapasitesini %13 oranında azalttığını belirtti. Aynı zamanda, malların tarife, liman ücretleri ve son dönemdeki tıkanıklık nedeniyle yaşanan aksaklıkların ardından ABD yerine Avrupa’ya yönlendirilmesi nedeniyle de talep güçlü kaldı. Xeneta, bu dengesizliğin navlun oranlarını yukarı çektiğini belirtti.

Freightos, bu rota için haftalık bazda %9’luk bir artış yaparken, Drewry %6’lık bir artış uyguladı. Drewry’ye göre, bu artışlar, taşıyıcıların Altın Hafta sonrası düşüşü durdurmak için sektörde 15 Ekim’den itibaren geçerli olan yeni navlun türleri (FAK) uygulamasına yönelik çabalarının ardından geldi.

Taşımacılar Kasım zamları için hazırlanıyor, ancak…

The Loadstar’dan gelen haberlere göre, taşımacılar yıllık kontrat görüşmeleri öncesinde yüksek oranları kalıcı hale getirmeye çalışıyor. Birçok önde gelen şirket, 1 Kasım’dan itibaren geçerli olacak yeni navlun artışları ve genel oran artışlarını duyurdu.

Sektör kaynakları, bu son GRI dalgasının, taşıyıcıların aylar süren fiyat aşınmasının ardından spot piyasalar için yeni bir taban oluşturma kararlılığını yansıttığını belirtiyor. Birçok kişi, bu kazançlar kısa ömürlü olsa bile, 2026 kontrat görüşmelerinde daha güçlü referans noktaları elde etmeyi hedefliyor.

Analistler, kapasitenin geri dönmesi ve yıl sonuna doğru talebin gevşemesiyle birlikte taşımacıların marjlarını koruma baskısı altında kalmaya devam ettiğini belirtiyor. Son artışlar, işlem hacmi iyileşmez veya Kasım ayında ilave sefer iptalleri piyasayı sıkıştırmazsa sadece geçici bir rahatlama sağlayabilir.