Avrupa'da PVC, diğer polimerlerdeki rallinin gerisinde kalarak 3 yılın zirvelerine yakın seyrediyor

Avrupa’nın PVC piyasası, Nisan ayında yükseliş eğilimini sürdürerek, yüksek hammadde maliyetleri ve üreticilerin süregelen marj toparlama çabaları tarafından yönlendirilen artışları devam ettirdi. Ancak, 2021-2022 zirvelerini aşan diğer polimer zincirlerinin aksine—PE’nin rekor seviyelere ulaşmasıyla—PVC, Mayıs 2023’ten bu yana en yüksek seviyesinde sınırlı kalarak, daha geniş çaplı polimer kompleksindeki artan bir ayrışmayı gözler önüne seriyor.

Son dönemdeki petrokimya piyasalarındaki ralli hız ve büyüklük açısından benzeri görülmemiş olsa da, PVC’nin tepkisi, bazı zincirlerdeki tedarik güdümlü sıçramaların aksine, orantılı ve marj odaklı oldu. Bu durum, güçlü maliyet desteğine rağmen daha zayıf talep temellerinin ve nispeten daha gevşek yapısal koşulların bir kombinasyonunu yansıtıyor.

PVC yükseliyor, fakat daha geniş çaplı rallinin gerisinde kalıyor

Avrupa’da PVC fiyatları Mart ayından bu yana artışını sürdürdü ve Nisan ayında üreticiler, bölgesel piyasalarda €350/ton ile €450/ton arasında değişen zamları uygulamaya koyarken daha keskin bir ivme gözlemlendi. İşlemler büyük ölçüde rekabetçi baskılar nedeniyle €350-400/ton aralığında sonuçlandı; tedarikçi stratejisi, kontrat pozisyonu ve tedarik durumuna bağlı olarak farklılıklar gözlendi. Formül bazlı kontratlar da mevcut fiyat yapılarına daha yüksek maliyetleri etkili bir şekilde yansıtacak şekilde ayarlandı.

Bununla birlikte, Şubat sonundan bu yana yaklaşık €450/ton kümülatif artışa rağmen, PVC yalnızca Mayıs 2023’te görülen seviyelere toparlanabildi ve hâlâ 2022 zirvelerinin oldukça altında—halbuki PE türleri önceki tüm zamanların en yüksek seviyelerini halihazırda aşmış durumda.

Piyasa katılımcıları genel olarak PVC’yi “yakalamaya çalışan” olarak tanımlıyor ancak ralliyi yönlendiren olarak görmüyorlar; sıkışık tedarik ve hammadde piyasalarındaki maliyet sıçramalarından etkilenen olefin ve türevlerinden farklı bir seyir izliyor.

Etilen sıçraması maliyet tabanını değiştiriyor, ancak PVC’de yansıtma kısmi kalıyor

PVC’deki son yükseliş dalgası, Avrupa’da rekor seviyelere ulaşan hammadde piyasaları etilen maliyetlerindeki hızlı yükselişten büyük ölçüde etkilendi. Benzeri olmayan €450/ton aylık etilen kontrat artışı ve spot değerlerdeki yükseliş, PVC zincirinde maliyet baskısını artırdı.

Buna rağmen, PVC üreticileri bu artan maliyetlerin tamamını fiyatlara yansıtmakta sınırlamalarla karşılaşıyor. Marj toparlaması önceki aylara kıyasla iyileşmiş olsa da, bu durum hâlâ düzensiz ve büyük ölçüde tedarikçinin durumuna bağımlı.

Bazı üreticiler, kârlılığın yalnızca son dönemde negatife dönen ayların ardından pozitife geçtiğini, Nisan ayındaki artışların ise kısmen maliyet enflasyonu tarafından emildiğini, tamamen marj genişlemesine dönüşmediğini belirtti.

Tedarik sıkılaşması artışları destekliyor, ancak arz fazlası algısı sürüyor

Tedarik koşulları, bakım duruşları, yerel aksaklıklar (örneğin Vynova’nın fors majör beyanı) ve azalan ithalat rekabeti nedeniyle ölçülü şekilde sıkılaşmış durumda. Asya’dan gelen gecikmeler ve artan navlun maliyetleri, geleneksel ithalat indirimini azaltırken, bazı Avrupalı üreticiler kontrat müşterilerine öncelik vererek spot tedariki sınırladı.

Ancak PE ve PP piyasalarının aksine PVC, yapısal olarak iyi tedarik edilmiş olarak görülmeye devam ediyor; Avrupa net ihracatçı konumunda. Birçok piyasa oyuncusu yalnızca geçici kısıtlamalara dikkat çekmekte, ciddi sistemik bir kıtlık yaşanmadığını belirtiyor. Bir üretici, gevşek tedarik koşullarının sürdüğünü ve mevcut yükselişin temel bir kıtlıktan kaynaklanmadığını açıkça belirtti.

Bakım kaynaklı aksaklıklar, VCM’deki geçici sorunlar, düşük spot etilen tedariki ve lojistik darboğazlar spot sıkışıklığı desteklese de, tedarik dengesini temelden değiştirmek için yeterli görülmüyor.

Talep zayıf halka olmaya devam ediyor

Zincir genelinde talep, fiyat ivmesinin gerisinde kalmaya devam ediyor. Bazı alıcılar fiyat sorgularında artış ve zaman zaman ek hacim taleplerini bildirse de, bunun esas olarak gerçek bir tüketim toparlanmasından ziyade, tedbir amaçlı alımlar olduğu değerlendiriliyor.

Son kullanıcılar—özellikle inşaat bağlantılı segmentlerde—artan resin maliyetlerini absorbe etmekte giderek daha fazla zorlanıyor ve türev fiyat artışlarına direnç gösteriyor. Birçok işleyici, AB PVC fiyatlarındaki artışı telafi etmek amacıyla, önceden cazip seviyelerde satın alınmış daha düşük fiyatlı Asya mallarıyla harmanlama yoluna gitti.

Bu durum, talepte parçalı bir tabloya yol açtı: Bir yanda temkinli ancak istikrarlı alımlar, diğer yanda ise özellikle nihai kullanıcılar arasında Mart ayındaki stok yenileme faaliyetinin ardından yeni alımlarda belirgin bir yavaşlama görüldü.

PVC güçlü kalacak, ancak yukarı yön giderek sınırlanıyor

İlerleyen dönemde PVC fiyatlarının, yüksek hammadde piyasaları maliyetleri, üretici marjı toparlama çabaları ve kontrollü tedarik sayesinde kısa vadede güçlü kalması bekleniyor. Ancak daha fazla artışın sürdürülebilirliği giderek sorgulanıyor.

PE örneğinde olduğu gibi—yapısal sıkışıklığın rekor seviyede bir ivme yarattığı durumun tersine—PVC’de benzer bir tedarik şoku bulunmuyor ve talep zayıflığı ana sınırlayıcı unsur olarak öne çıkıyor.

Piyasa katılımcıları, Mayıs ayında ek artış girişimlerinin olabileceğini ancak direnç arttıkça ve türev piyasalar artan maliyetleri fiyatlara yansıtmakta zorlandıkça artış hızının yavaşlayabileceğini genel olarak öngörüyor. Enerji piyasalarında bir gevşeme ve jeopolitik tansiyonda bir düşüş ise yukarı yönlü potansiyeli daha da sınırlandırabilir.

Şimdilik, Avrupa’nın PVC piyasası maliyet enflasyonu ve kırılgan tüketim arasında sıkışmış durumda—güçlü, ancak bölgenin petrokimya manzarasını şekillendirmeye devam eden daha geniş çaplı polimer rallisinin hâlâ net biçimde gerisinde.