Çin'de Dalian vadeli PP işlemleri, aşırı yükselen spot piyasada düzeltmeyi tetikledi

Çin’in yurtiçi homo-PP rafya ve enjeksiyon piyasası, Ekim 2021’den bu yana en yüksek seviyelerine ulaştıktan sonra bu hafta ivme kaybetmeye başladı; zira petrol fiyatlarındaki düşüş ve Dalian vadeli işlemlerindeki süregelen gerileme spot piyasada düzeltmeleri tetikledi. Lokal fiyatları, Mart ayı başından bu yana kümülatif olarak %45 artış gösterdikten sonra, geçen haftanın en yüksek seviyelerinden CNY200-400/ton ($29-59/ton) düştü.

Dalian vadeli işlemleri, petrol düzeltmesi baskı kurmakta etkili

Dalian Emtia Borsası’nda Eylül PP vadeli işlemleri, dört gün üst üste günlük kayıplar yaşadı ve 21 Mayıs’ta CNY99/ton ($15/ton), 22 Mayıs’ta CNY111/ton ($16/ton), 25 Mayıs’ta CNY142/ton ($19/ton) ve 26 Mayıs’ta ise yine CNY157/ton ($20/ton) daha düşük seviyede kapandı.

Vadeli işlemlerdeki aşağı yönlü hareket, ABD ve İran’ın potansiyel bir barış anlaşmasına yaklaştığına dair haberlerin ardından, global petrol piyasalarında yaşanan ciddi bir geri çekilmeyle aynı döneme denk geldi. Brent petrol vadeli işlemleri, son üç ayda petrokimya piyasalarını tetikleyen jeopolitik risk primini bir nebze hafifleterek, $100/bbl eşiğinin altına indi.

Piyasa oyuncuları, gevşeyen enerji kompleksi ve vadeli işlemler piyasasındaki zayıflığın, fiyatların son yükselişin ardından aşırı ısındığı düşünülen Çin’in lokal PP spot piyasasına hızla yansıdığını belirtti.

Piyasa, 2021’den bu yana en yüksek seviyelere ulaştıktan sonra düzeltme yaptı

Çin’in lokal homo-PP rafya ve enjeksiyon piyasası, Mart başı ile Nisan başı arasında savaş kaynaklı yükseliş sırasında keskin bir şekilde tırmandı ve İran-ABD anlaşmazlığı ile Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasına ilişkin tedarik endişeleri arasında yaklaşık %38’lik artışlar kaydetti.

Piyasa yaklaşık beş hafta yatay hareket ettikten sonra, süregelen tesis bakım duruşlarının hemen teslim tedariki daha da sıkıştırmasıyla son iki haftada yeniden yükselişe geçti. Fiyatlar, geçen hafta zirveye ulaşarak Mart başından bu yana kümülatif artışı yaklaşık %45’e taşıdı ve piyasayı Ekim 2021’den bu yana en yüksek seviyesine çıkardı; bu, ChemOrbis Price Index verilerine göre.

Ancak, alıcıların giderek daha temkinli davranmasıyla birlikte bu hafta hava değişti.

“lokal fiyatları, petrol ve PP vadeli işlemlerindeki düşüş nedeniyle bu hafta geriledi,” diye konuştu Şanghay merkezli bir tüccar ve türev talebinin zayıf kalmaya devam ettiğini, alıcıların ise yüksek fiyatlara karşı direndiğini belirtti. “Alıcılar, daha düşük fiyatlar ve daha düşük risk nedeniyle ithalat yerine lokal ürünleri tercih ediyor. Çoğu alıcı yalnızca temel ihtiyaçları için alım yapıyor ve beklemede kalıyor.”

Bir başka tüccar da hem lokal hem de ihracat fiyatlarının, zayıf petrol ve vadeli işlemler piyasaları nedeniyle “keskin şekilde düştüğünü”, “tamamlanan işlemlerin ise düşük” olduğunu; yurtiçi ve ihracat talebinin zayıf seyretmesinin bunda etkili olduğunu ifade etti.

Sıkışık tedarik, daha derin düşüşlere karşı hâlâ destek sağlıyor

Düzeltmeye rağmen, birçok piyasa katılımcısı PP’nin, esas olarak daha sıkışık tedarik koşulları nedeniyle PE’den nispeten daha güçlenen temellere sahip olduğunu vurguladı.

Bir tüccar, tesislerin bakım sonrasında yeniden çalışmaya başlamasına rağmen birçok ünitenin hâlâ kapalı olması nedeniyle hemen teslim PP tedarikinin hafif de olsa azalmaya devam edeceğini belirtti. Başka bir tüccar ise PP’nin, Çin’in polimer piyasalarında en sıkışık olarak görülen ürünlerden biri olması nedeniyle diğer petrokimyasal ürünlere kıyasla hâlâ daha güçlenen yükseliş yönlü ilgi çektiğini savundu.

“PP tedariki hâlâ sıkışık,” dedi tüccar. “Güneydoğu Asya ve Orta Doğu malları hâlihazırda daha yüksek fiyatlara teklif veriyor ve sipariş hacimlerinin gelecekte artması bekleniyor.”

Öte yandan, Şanghay’daki bir tüccar, bu hafta Orta Doğu PP türleri için ithal tekliflerin düşen hammadde maliyetlerine paralel olarak yumuşadığını, ancak ithal malların yerli kömür bazlı ve petrol bazlı Çin mallarına kıyasla hâlen belirgin şekilde daha pahalı kaldığını söyledi.

Tüccara göre, Çinli alıcılar hâlâ daha düşük fiyatlar ve azalan riskler nedeniyle yurtiçi malları ithalata tercih ederken; pek çok yurtdışındaki tedarikçi ise, netback seviyelerinin daha cazip olması nedeniyle Orta Doğu ve Kuzeydoğu Asya mallarının yönünü giderek artan şekilde Güneydoğu Asya’ya çevirmekte.