Türkiye'de PP ve PE zamları, belirgin düşen petrolün gölgesinde direnç görmeye başladı

Türkiye’nin ithal poliolefin piyasalarında Temmuz ortasından bu yana kayda değer fiyat artışları görülüyor. Haftalarca süren serbest düşüşün ardından canlanan satışlar, satıcıların stok baskısını büyük ölçüde rahatlattı. Geçen haftaki jeopolitik belirsizlikler ve ardından gelen petrol fiyatlarındaki oynaklık, yükseliş eğilimini bozmadı. Ancak bu hafta petrolde derinleşen kayıplar, zam denemelerine gölge düşürdü ve artışlara karşı alıcı direnci oluşmaya başladı.

Ek zam içeren Ağustos ve Eylül yükleme tekliflere rağmen, alıcılar daha temkinli hale geldi. Zira türev siparişler pek canlanmadı ve henüz son artışları haklı çıkarmadı. Resin talebi açısından birçok satıcı bir ayrışma hissetti: Uzak PP ve PE mallarına olan sınırlı ilgi, hemen teslim ve kısa vadeli mala yönelik istikrarlı talep ile tezat oluşturdu.

Petrol oynaklığı, artış yönlü havayı baltalamaya başladı

Petrol fiyatları, bu hafta sonuna doğru yatırımcılar ABD-İran geriliminin azalacağına dair yenilenen umutları değerlendirirken, önceki sert kayıpların ardından son düşüklerde istikrar sinyalleri verdi. Zira bu umutların boşa çıkmaması, Orta Doğu’dan petrol arzına ilişkin endişeleri hafifletebilir. Bu gelişme, Salı günü %5’i aşkın düşüşün ardından, Brent’in 13 Temmuz’dan bu yana ilk kez varil başına 80 doların altına inmesini de beraberinde getirdi.

Global petrol göstergeleri son iki haftada %10-12 oranında değer kaybetmiş olsa da, Haziran ortasında kaydedilen dip seviyelerin %8-9 üzerinde kaldı. Yine de, Temmuz sonundan bu yana petrol fiyatlarındaki sert gerileme, Türkiye’deki piyasa oyuncularını huzursuz etti ve son iki haftadır sıkışan tedarikin etkisiyle görülen PP ve PE fiyat artışlarına da gölge düşürdü.

Volatil hammadde zinciri, Asya’daki son poliolefin fiyat artışlarının sürdürülebilirliğine ilişkin soru işaretlerini de gündeme getirdi. Bu sorgulama şu açıdan mühim; Temmuz sonundaki artışların bir kısmı, Türkiye’de netback seviyelerinin alternatif ihracat pazarlarına göre zayıf oluşundan kaynaklanmıştı.

PP satıcıları duruşlarından ödün vermedi, ancak ivme kaybının farkında

Petrol fiyatlarındaki keskin yön değişikliği bu hafta satıcıların güvenini törpülese de, ithal PP tedarikinin sınırlı olması mevcut fiyat seviyelerini desteklemeye devam etti. Piyasadaki oyuncular, “Bazı tüccarlardan gelen CPT bazlı Suudi Arabistan malı homo PP teklifleri, son dönemde iki kademeli bir piyasa yarattı. Bazı satıcılar, CIF 1150$/tona varan rafya fiyatlarını test ederken, kamyonla taşınan yakın vadeli mallar CPT 1100$/tonun altında kaldı.” Benzer şekilde, Suudi PP elyaf teklifleri CIF 1150$/ton ile 1200$/ton arasında değişti.

Bir distribütör şu yorum yaptı: "Geçtiğimiz iki haftaya kıyasla, piyasa ivme kaybetti ve yön arıyor gibi. Homo PP piyasasında, yüzen mallar ile yeni yükleme teklifler arasında geniş bir makas oluştu. Bazı tüccarların, bazı malların fiyatlarında varıştaki mevcut piyasa seviyelerine göre revize payı bırakması da ortamı belirsizleştiriyor. Yine de, hemen teslim mal talebi sağlıklıydı. Bu hafta, özellikle non-woven PP türlerine güçlü bir ilgi gördük.”

PE satıcılarının yeni zamları, alıcılarca geri püskürtüldü

PE için, Avrupa’da Ağustos etilen kontrat pazarlıklarına ilişkin süregelen belirsizliğe (belirsizlik nihayet hafta ortasında son buldu), düzenli ithal tedarikçiler aylık teklif duyurularını yaptı. Beklendiği üzere, Orta Doğu ve Avrupa’dan gelen son bildirimler artışlara işaret etti. Bu durum Avrupa yaz tatilleri ve Hindistan’daki süregelen muson sezonunun global piyasalara etkisine rağmen gerçekleşti.

Bununla birlikte, ilk zam girişimleri, özellikle orta vadeli görünümün giderek belirsizleşmesi nedeniyle rekabetçi seviyede teklif verilmedikçe uzak mallardan kaçınan Türkiye’deki işleyicilerden direnç gördü. Orta Doğulu bir tedarikçiden bir kaynak, “Geçen aya göre yaklaşık 100$/ton artış yaptık; bunun nedeni stok baskısının olmaması ve maliyetlerin bir ay öncesine kıyasla daha yüksek olması. Ancak, şu ana kadar işlemler oldukça sınırlı kaldı,” dedi.

Bu arada, son iki haftadır yükseliş gösteren ABD malı PE teklifleri, daha düşük karşı teklifler ve Eylül yüklemelerine ilişkin artan temkinlilikle birlikte ivme kaybetmeye başladı. Satıcılar LAYPE C4 film için CIF Türkiye 1150$/ton seviyesine kadar denemeler yaptıktan sonra, tekliflerden Temmuz sonuna kıyasla gevşeyen alım ilgisinin tüccarları ilk zam hedeflerinden geri adım atmaya zorlamasıyla geri adım atıldı. Piyasadaki konuşmalara göre, bazı durumlarda yeniden CIF 1100$/tonun epey altından fiyatlar peyda oldu. Ancak bu bilgi, haberin yazıldığı sırada yaygın olarak doğrulanmamıştı.

Lokal piyasalar, sıkışık hazır tedarik nedeniyle primini koruyabilir

Belli fiyat eşiklerinin üstünü test eden ithal PP ve PE tekliflerinin, alıcılardan giderek daha fazla direnç gördüğü aşikar. Özellikle Eylül ve Ekim yüklemeli mallar riskli kabul ediliyor. Zira bunların Türkiye’ye tahmini varışı yıl sonunu bulacak ve bu da alıcıları uzak mala girme konusunda isteksiz kılıyor.

Bu arada, talep ve çatışmanın seyri üzerindeki süregelen belirsizlik, tüccarların temkinli hareket etmesine; stok yenilemek yerine al-sat ticareti tercih etmesine yol açıyor. Bu yaklaşım, hemen teslim tedarikin de görece sıkışık kalmasına neden oluyor. Kısacası, yükselen ithal teklifler alım ilgisini azaltsa da, hemen teslim tedarik sınırlı olduğu sürece millileşmiş piyasanın primli kalması kaçınılmaz.